Konuşma

Parajanov, Kafkasların Yaramaz Çocuğu
Jean Radvanyi

Paylaş

13 Şubat 2019 / 18.30

Coğrafyacı ve film eleştirmeni Jean Radvanyi, “Parajanov, Sarkis ile” sergisinin bir parçası olarak, Sovyetler bağlamında Parajanov sinemasını inceleyen bir sohbet gerçekleştirecek. Sergey Parajanov, 1924 yılında Gürcistan’ın başkenti olan Tiflis’te tüccarlıkla uğraşan Ermeni bir ailenin oğlu olarak dünyaya geldi. Büyüdüğü mahalle, bu şehre özgü olan çok kültürlülüğü yansıtıyordu. En çok konuşulan diller, Ermenice ve bölgenin pek çok diğer diliyle karışık Rusça ve Gürcüceydi. Çok erken yaşlarda, VGIK’te (Moskova Sinema Araştırmaları Enstitüsü’nde) eğitim alması ve Ukrayna’da uzun yıllar kalması nedeniyle eğitiminde Rusça ağırlığını hissettirdi. Ukrayna’da geçirdiği süre boyunca ilk filmlerini ve 1965’te ilk başyapıtı olan Unutulmuş Ataların Gölgeleri’ni (Daha sonra Wild Horses of Fire -Ateşin Vahşi Atları- olarak yeniden isimlendirilecektir) çekti. Bu benzersiz yönetmenin filmlerinde iki kurucu özellik göze çarpar. İlki, sosyalist gerçekçiliğin bütün yerleşik yapılarından kopuşu ifade eden estetik boyut. İkincisi ise kendini daha zor belli eden ancak ülkesindeki sansür nedeniyle aynı ölçüde katlanılmaz olan bir başka boyut. Çok etnili ve çok kültürlü bir ortamda yetişmiş olan Parajanov, başyapıtlarının tamamında sorgulamaktan ve hararetli tartışmalar açmaktan asla vazgeçmedi.  

Jean Radvanyi bir coğrafyacı ve film eleştirmeni olmasının yanı sıra Paris’teki Institut National des Langues et Civilisations Orientales’de (INALCO) dersler vermektedir. Sovyetler Birliği sonrası dönemde Rus nüfuzunun devam ettiği topraklar, özellikle Rusya ve Kafkaslar konusunda uzmanlaşmıştır. Yayınlanan yapıtları arasında, Le cinéma géorgien (Centre Georges Pompidou, 1988), Le cinéma d'Asie centrale soviétique (Centre Georges Pompidou, 1991), Le cinéma arménien  (Centre Georges Pompidou, 1993), La Nouvelle Russie (A. Colin, 2010) Atlas géopolitique du Caucase  (with N. Beruchashvili), (Autrement, 2010); La Russie entre peurs et défis (M. Laruelle ile birlikte), (A. Colin, 2016) sayılabilir. Aynı zamanda “Parajanov- Sarkis ile” (Pera Müzesi, 2018) sergi kataloğuna da katkıda bulunmuştur.

Pera Müzesi Oditoryumu’nda gerçekleştirilecek etkinlik ücretsizdir. Yerler sınırlıdır, rezervasyon alınmamaktadır. Etkinlik dili İngilizcedir, simültane tercüme yapılacaktır.