Parajanov, Kafkasların Yaramaz Çocuğu
Jean Radvanyi

Konuşma

13 Şubat 2019 / 18.30

Coğrafyacı ve film eleştirmeni Jean Radvanyi, “Parajanov, Sarkis ile” sergisinin bir parçası olarak, Sovyetler bağlamında Parajanov sinemasını inceleyen bir sohbet gerçekleştirecek. Sergey Parajanov, 1924 yılında Gürcistan’ın başkenti olan Tiflis’te tüccarlıkla uğraşan Ermeni bir ailenin oğlu olarak dünyaya geldi. Büyüdüğü mahalle, bu şehre özgü olan çok kültürlülüğü yansıtıyordu. En çok konuşulan diller, Ermenice ve bölgenin pek çok diğer diliyle karışık Rusça ve Gürcüceydi. Çok erken yaşlarda, VGIK’te (Moskova Sinema Araştırmaları Enstitüsü’nde) eğitim alması ve Ukrayna’da uzun yıllar kalması nedeniyle eğitiminde Rusça ağırlığını hissettirdi. Ukrayna’da geçirdiği süre boyunca ilk filmlerini ve 1965’te ilk başyapıtı olan Unutulmuş Ataların Gölgeleri’ni (Daha sonra Wild Horses of Fire -Ateşin Vahşi Atları- olarak yeniden isimlendirilecektir) çekti. Bu benzersiz yönetmenin filmlerinde iki kurucu özellik göze çarpar. İlki, sosyalist gerçekçiliğin bütün yerleşik yapılarından kopuşu ifade eden estetik boyut. İkincisi ise kendini daha zor belli eden ancak ülkesindeki sansür nedeniyle aynı ölçüde katlanılmaz olan bir başka boyut. Çok etnili ve çok kültürlü bir ortamda yetişmiş olan Parajanov, başyapıtlarının tamamında sorgulamaktan ve hararetli tartışmalar açmaktan asla vazgeçmedi.  

Jean Radvanyi bir coğrafyacı ve film eleştirmeni olmasının yanı sıra Paris’teki Institut National des Langues et Civilisations Orientales’de (INALCO) dersler vermektedir. Sovyetler Birliği sonrası dönemde Rus nüfuzunun devam ettiği topraklar, özellikle Rusya ve Kafkaslar konusunda uzmanlaşmıştır. Yayınlanan yapıtları arasında, Le cinéma géorgien (Centre Georges Pompidou, 1988), Le cinéma d'Asie centrale soviétique (Centre Georges Pompidou, 1991), Le cinéma arménien  (Centre Georges Pompidou, 1993), La Nouvelle Russie (A. Colin, 2010) Atlas géopolitique du Caucase  (with N. Beruchashvili), (Autrement, 2010); La Russie entre peurs et défis (M. Laruelle ile birlikte), (A. Colin, 2016) sayılabilir. Aynı zamanda “Parajanov- Sarkis ile” (Pera Müzesi, 2018) sergi kataloğuna da katkıda bulunmuştur.

Pera Müzesi Oditoryumu’nda gerçekleştirilecek etkinlik ücretsizdir. Yerler sınırlıdır, rezervasyon alınmamaktadır. Etkinlik dili Fransızcadır, simültane tercüme yapılacaktır.

Süreli Sergi

Parajanov
Sarkis ile

Pera Müzesi, şiirsel sinemanın ustalarından ünlü yönetmen Sergey Parajanov’un çok yönlü çok kültürlü görsel sanatlar dünyasından tüm dönemlerini bir araya getiren bir seçkiyi Türkiye’de ilk kez izleyiciyle buluşturdu.

Parajanov <br> Sarkis ile

Yılan Başı

Yılan Başı

Yunan tanrısı Apollo ve oğlu Asklepios tıp ve şifa âleminin yöneticisiydi. Apollo aynı zamanda ışık ve güneşin tanrısıydı, onun güneşi simgelemesi ve tıpla ilişkisi daha sonra Hekim İsa ve dirilişle bağlantılanacaktı. 

Mihrimah Sultan

Mihrimah Sultan

Bu eser, çeşitli koleksiyonlardaki benzer örneklere dayanarak, 16. yüzyılda Avrupalı ressamlar tarafından sıklıkla yapılmış Mihrimah Sultan portrelerinden biridir.

 

Mersad Berber

Mersad Berber

Mersad Berber (1940-2012), Bosna-Hersek ve Yugoslav sanatının 20. yüzyılın ikinci yarısındaki en önemli temsilcilerinden biridir. İfade gücü ve eşsiz yeteneği sayesinde yerel sanat çevresini çağdaş Avrupa ve dünya sanatının bir parçası haline getiren Berber, Bosna-Hersek’in çağdaş kültür tarihinde son derece dinamik bir döneminde yaşamıştır.